De Belgische Vereniging voor Parodontologie (Parodontologie.be) is een wetenschappelijke vereniging voor parodontologen, tandartsen en bachelor in de mondzorg met specifieke interesse in de parodontologie.

De Belgische vereniging voor parodontologie wil voor de tandarts -specialist in de parodontologie de voorwaarden en omstandigheden waarin zorg wordt verleend optimaliseren.

We willen zorgverleners wijzen op het belang van gezonde weefsels rondom de tanden en implantaten en de impact daarvan op de algemene gezondheid.

Daarnaast richt de Belgische vereniging voor parodontologie zich ook tot de bevolking om het belang van een gezond parodontium te onderstrepen.

Board and commissions SBP-BVP- BELGIAN SOCIETY PERIO 2017

Board

President : Katrien Vermylen info@parodontologie.be

Vice-President : Peter Garmyn peter.garmyn@mondzorgzichem.be

Secretary : Veronique Christiaens  vchristi.christiaens@ugent.be

Treasurer : Yves Flamand yves@periocare.be

Board Members

Prof Dr. Wim Teughels wim.teughels@med.kuleuven.be
Representative of the KUL University

Dr France Lambert france.lambert@chu.ulg.ac.be
Representative of the ULg University and EFP delegate france.lambert@gmail.com

Selena Toma selenatoma1@hotmail.com
Co-Representative of the UCL University

Veronique Christiaens vchristi.christiaens@ugent.be
Representative UGent

Katleen Michiels katleenmichiels@hotmail.com
President of the Professional committee

Peter Garmyn peter.garmyn@mondzorgzichem.be
President of the scientific commission

Scientific committee

President Scicom : Peter Garmyn peter.garmyn@mondzorgzichem.be

Social Media Manager : Bruno de Carvalho bcarvalhomd@gmail.com
Rep Uliege

Secretary scicom : Liesbeth Mathijs liesbet_matthijs@hotmail.com

Rep Ugent : Veronique Christiaens vchristi.christiaens@ugent.be

Rep KULeuven : Isabelle Laleman isabellelaleman@gmail.com

Rep ULB : Nele Van Assche nele_van_assche@hotmail.com

Vanessa Vanhoutte toynbee_99@hotmail.com

Professional committee

President Procom : Katleen Michiels katleenmichiels@hotmail.com

Frieda Gijbels frieda@parogijbels.be

Yves Flamand yves@periocare.be

Catherine Soers vogels-soers@imparo.be

Katrijn Saerens paropraktijk.saerens@telenet.be

Marc de Soete marcdesoete@skynet.be

Eric Thevissen eric.thevissen@ugent.be

Lauren Bernard bernardlauren@hotmail.com

Public relations and sponsoring

Isabelle Bugli infos@globaldentalsupport.be

Congres organization

Ralph Cosyn info@cosyn.eu

Veel gestelde vragen

Gingivitis

“Gingivitis” betekent zoveel als ontsteking (“itis”) van het tandvlees (“gingiva”).

Oorzaak

Deze ontsteking van het tandvlees wordt meestal veroorzaakt door bacteriën. Deze bacteriën vormen een biofilm, de zogenaamde “tandplaque” op de tanden, vooral op plaatsen die moeilijk te poetsen zijn (bvb. tussen de tanden). Tandplaque kan verharden en wordt dan tandsteen. Door verschillende factoren kan het tandvlees sneller ontsteken bij eenzelfde hoeveelheid bacteriën. Enkele van deze factoren zijn stress, diabetes, zwangerschap en roken.

Symptomen

De symptomen van gingivitis bestaan voornamelijk uit bloedend en roder tandvlees. Soms kan het tandvlees ook gezwollen zijn. Bloeding kan uitgelokt worden door aanraking, bvb. bij het tandenpoetsen of het eten van een appel, maar kan soms zelfs spontaan optreden (bij het ontwaken bloed op het hoofdkussen). Gingivitis doet slechts in uitzonderlijke gevallen pijn.

Uitkijken dus met bloedend tandvlees! Het is vaak het enige symptoom!

Opgelet! Bij rokers kan het tandvlees ontstoken zijn zonder dat er duidelijke symptomen zijn zoals bloeding en roodheid. Door het roken vermindert immers de doorbloeding van het tandvlees waardoor veel rokers zich niet bewust zijn van eventuele problematiek. Nochtans zijn het vooral rokers die sneller een diepere ontsteking (“parodontitis”) krijgen.

 

Evolutie

Gingivitis kan overgaan naar “parodontitis”. Dit is een diepere ontsteking, waarbij niet alleen het tandvlees maar ook het bot dat onder het tandvlees zit wordt aangetast. Dit bot is nodig om de tanden vast te houden. Hoe verder de parodontitis vordert, hoe losser de tanden komen te staan. Dit botverlies is onomkeerbaar.

Behandeling

Gingivitis kan op een eenvoudige manier behandeld worden. De tanden dienen professioneel gereinigd te worden zodat de bacteriële plaque en tandsteen verwijderd worden. Met een mondhygiëne instructie wordt dan uitgelegd op welke manier de tanden perfect schoon gehouden kunnen worden. Aangezien ieders tanden anders zijn dient deze mondhygiëne instructie individueel aangepast te worden. Men kan niet hetzelfde effect bereiken met enkel een mondspoelmiddel of antibioticum aangezien deze producten niet doorheen de biofilm van de tandplaque actief zijn.

Rokers worden sterk geadviseerd om met deze gewoonte te stoppen aangezien bij hun de behandeling minder goed aanslaat en de gingivitis eerder zal overgaan naar parodontitis.

 

Parodontitis

Parodontitis wil zeggen “ontsteking (-itis) van het parodontium”. Het parodontium is het steunweefsel van de tanden en bestaat uit tandvlees, het bot dat de tanden omringt en een ligament dat de tanden aan het bot vastmaakt.

Oorzaak

Wanneer het parodontium geïnfecteerd geraakt door bacteriën uit de mondholte, creëren deze bacteriën zogenaamde “pockets” of “ tandvleeszakjes” rondom de tanden. Ze kunnen immers het tandvlees rondom de tanden losmaken en het bot rondom de tanden aantasten. In deze pockets zijn de bacteriën onbereikbaar voor mondspoelmiddelen, antibiotica of tandenborstel en kunnen ze snel vermenigvuldigen en dieper kruipen.

Er zijn een aantal factoren die de vatbaarheid voor parodontitis kunnen vergroten. Eén ervan is erfelijke voorbeschiktheid. Andere factoren zijn o.a. stress, diabetes (suikerziekte) en roken.

Symptomen

De symptomen van parodontitis bestaan uit bloedend en roder tandvlees, eventueel loskomende tanden en mogelijk een storende ademgeur. Parodontitis doet zelden pijn.

Opgelet! Bij rokers bloedt het tandvlees praktisch nooit en ziet het er ook minder rood uit. Nochtans zijn rokers vatbaarder voor parodontitis en evolueert parodontitis sneller bij hen.

 

Evolutie

Wanneer de parodontitis zo ver gevorderd is dat de tanden nog te weinig steunweefsel hebben kan dit leiden tot tandverlies.

Bovendien zijn er hoe langer hoe meer wetenschappelijke onderzoeken die suggereren dat personen met parodontitis meer gevoelig zijn voor algemene aandoeningen zoals hart- en vaatziekten en diabetes (suikerziekte).

Behandeling

De behandeling van parodontitis bestaat uit verschillende stappen:

  1. Een professionele reiniging van de pockets onder plaatselijke verdoving aangevuld met mondhygiëne-instructies. Door deze behandeling zal het tandvlees meer gaan aanspannen rondom de tanden en kunnen de pockets al minder diep worden. Het is erg belangrijk om consequent elke dag grondig te poetsen, zodat de bacteriële tandplaque niet de kans krijgt om het tandvlees terug te infecteren.
  2. Een reëvaluatie na een aantal maanden om het resultaat van de initiële behandeling te beoordelen. Er wordt dan beslist of er nog aanvullende ingrepen nodig zijn om resterende pockets te verminderen.
  3. Eventuele aanvullende ingrepen kunnen bijvoorbeeld bestaan uit:
    1. Lapoperatie: bij een lapoperatie wordt het tandvlees rondom de tanden ingesneden en opengeklapt om de wortels beter te kunnen reinigen en het bot bij te werken. Eventueel kunnen plaatselijke botdefecten worden behandeld met een botvervangend materiaal en / of een membraan. Achteraf wordt het tandvlees terug gehecht rondom de tanden.
    2. Papilexcisie of gingivectomie: door het tandvlees plaatselijk in te korten kunnen de pockets worden verkleind.
  4. Regelmatige opvolging zal noodzakelijk blijven

De bedoeling van de behandeling is de botafbraak te stoppen. Wanneer de pockets na de behandeling ondiep zijn kan er met grondig dagelijks poetsen (ook tussen de tanden!) voor gezorgd worden dat de bacteriële tandplaque wordt verwijderd. Zo wordt de kans kleiner dat het tandvlees opnieuw geïnfecteerd geraakt.

Doordat het tandvlees na de behandeling ontzwelt, meer gaat aanspannen en eventueel chirurgisch bijgewerkt wordt, is het normaal dat het tandvlees lijkt terug te trekken en een gedeelte van de tandwortels zichtbaar wordt. Hoe minder ver de parodontitis gevorderd is, hoe minder dit zal opvallen.

Het is ook normaal dat de tanden na de behandeling tijdelijk meer gevoelig zijn voor koude en aanraking. Deze gevoeligheid vermindert geleidelijk aan.

Test DPSI

 

 

Parodontale aandoeningen en uw gezondheid

Hart

Steeds meer studies wijzen uit dat parodontitis een duidelijke risicofactor is voor aandoeningen van hart en bloedvaten. Men veronderstelt dat, wanneer bacteriën die parodontitis veroorzaken in de bloedvaten terechtkomen, ze hier aanleiding kunnen geven tot het vormen van kleine bloedklonters die de hartbloedvaten opstoppen. Ze zouden ook bestaande aderverkalking doen verergeren. Hierdoor hebben mensen met parodontitis meer kans om hartaandoeningen te krijgen. Het risico op een hartaanval is voor iemand met parodontitis zelfs dubbel zo groot.

Voor meer informatie : zie American Academy Periodontology

Zwangerschap

Wanneer een zwangere vrouw parodontitis heeft, heeft ze 7 keer meer kans dat haar baby te vroeg geboren wordt of een lager geboortegewicht heeft, dan een andere zwangere (niet-rokende) vrouw.

Diabetes

Het is al lang gekend dat er een relatie is tussen diabetes (suikerziekte) en parodontitis. In bepaalde gevallen zijn de symptomen van gingivitis of parodontitis (bloedend tandvlees, verlies van kaakbot en toename van de diepte van de tandvleeszakjes) een eerste aanwijzing voor de ontwikkeling van diabetes. Mensen met diabetes zijn gevoeliger voor parodontitis en hebben meer parodontale zorg nodig dan niet-diabetici. Naarmate de bloedsuiker bij diabetici moeilijker / makkelijker onder controle kan worden gehouden, is de graad van parodontitis ook ernstiger / minder ernstig.

Roken

De relatie tussen roken en parodontitis is overduidelijk. Roken vermindert de doorbloeding van het tandvlees en van het omringende kaakbot. De hitte van de rook en de daarin zittende producten (toxinen) beïnvloeden de mondbacteriën en maken het immuunsysteem minder efficiënt in haar strijd tegen deze bacteriën. Roken compromitteert het resultaat van de behandeling, zelfs bij een goede mondhygiëne.


Tekst opgesteld door het bestuur van de BVP-SBP

Mondhygiëne

Om uw tanden optimaal schoon te houden en te beletten dat de bacteriële tandplaque uw tanden en tandvlees opnieuw kan aantasten is het belangrijk de tanden te poetsen met:

  • een tandenborstel: om de tanden aan de buitenkant, de binnenkant en op de kauwvlakken te reinigen
  • een interdentaal hulpmiddel: om de ruimtes tussen de tanden te reinigen, waar de tandenborstel immers niet bij kan

Wanneer geen interdentale hulpmiddelen gebruikt worden, zullen de tanden niet volledig schoon worden en zal de bacteriële tandplaque opnieuw de kans krijgen om het tandvlees te doen ontsteken. Dergelijke hulpmiddelen moeten dus dagelijks en levenslang gebruikt worden!

Voor een optimale mondhygiëne moet ook de bovenkant van de tong gereinigd worden. Op de tong zal zich immers dezelfde bacteriële plaque opstapelen als degene die verantwoordelijk is voor tandvleesontsteking. Om de tong te reinigen kan een tandenborstel gebruikt worden of een speciale tongschraper. Handig is hierbij de tong zo ver mogelijk naar buiten te trekken met behulp van een tissue of een droog washandje.

OPGELET: Eén keer per dag PERFECT poetsen is beter dan twee of drie keer per dag snel poetsen. Dit wil dus zeggen dat minstens één keer per dag voldoende tijd moet worden gereserveerd voor het tandenpoetsen (ongeveer 3 minuten).

Tandenborstel

Manueel

Een goede tandenborstel heeft de volgende eigenschappen: kleine borstelkop, rechte haartjes die allemaal even lang zijn, rechte steel en haartjes met een medium hardheid.

De tandenborstel moet bij het poetsen onder een hoek van 45° tegen het tandvlees aan geplaatst worden. Het poetsen gebeurt met een ronddraaiende beweging, waarbij vijf tellen per tand gepoetst wordt. Best wordt gestart aan de laatste tand van een tandenrij en vervolgens tand per tand verdergegaan tot de volledige tandenrij schoon is. Dit wordt zowel voor de buitenzijdes als de binnenzijdes gedaan. Om de binnenkant van de snijtanden te poetsen wordt de borstel verticaal gezet en wordt er op en af gepoetst. De kauwvlakken worden als laatste gepoetst door ze grondig te schrobben.

Elektrisch

Meestal heeft een elektrische tandenborstel een vrij kleine, ronde borstelkop, die automatisch een ronddraaiende beweging maakt. De elektrische tandenborstel wordt tegen de tand gezet, met de haartjes tegen het tandvlees aan. Er mag een lichte druk op de tandenborstel worden uitgeoefend, zodat de haartjes iets onder het tandvlees in kunnen om ook hier optimaal te reinigen. Het is belangrijk om tand per tand te poetsen (vijf tellen per vlak) en er telkens opnieuw voor te zorgen dat de borstel goed aansluit tegen het tandvlees. De kauwvlakken mogen als laatste geschrobd worden.

Opgelet: niet op het tandvlees poetsen!

Interdentale mondhygiëne

Interdentaal of tussen de tanden poetsen is een essentieel onderdeel van een goede poetsbeurt.
Het soort interdentaal hulpmiddel wordt individueel aangepast, naargelang de grootte van de ruimtes tussen de tanden.

Dental tape

Een stuk nemen van +/- 30 cm. De uiteinden rond de middelvingers draaien, zodat het stukje om mee te werken tussen duim en wijsvingers wordt vastgehouden. De tape tussen de tanden schuiven en over het contactpunt duwen. Beide uiteinden van de tape wijzen steeds naar éénzelfde richting (een “U” vormen rondom één van de twee tanden). Met de tape tot onder het tandvlees glijden en met een zagende beweging terugkomen. Dit een vijftal keer herhalen. Vervolgens de uiteinden van de tape naar de andere richting brengen (de “U” wordt rondom de andere tand gevormd) en hier de procedure herhalen. Op deze manier verdergaan tot alle tussentandse ruimtes gereinigd zijn.

Tandenstokers

Een tandenstoker om tussen de tanden te reinigen is steeds van hout en driehoekig op doorsnede. Een ronde tandenstoker (“prikker”) is niet geschikt om de ruimte tussen de tanden te reinigen.

De tandenstoker wordt tussen de tanden gebracht, met de platte zijde tegen het tandvlees aan. Vervolgens een zagende beweging maken, waarbij de stoker voortdurend contact houdt met het tandvlees. Dit wordt tien keer herhaald per tussentandse ruimte. Indien de ruimte tussen de tanden iets groter is en de tandenstoker niet beide tandvlakken gelijktijdig raakt, dienen de tandvlakken apart gereinigd te worden.

TIP: als de tandenstoker op voorhand iets bevochtigd wordt, is de kans op splinteren kleiner.

Interdentale borsteltjes

De diameter van het borsteltje dient aangepast te worden aan de grootte van de interdentale ruimtes. De tandarts of parodontoloog kan hierbij advies geven. Het borsteltje wordt in een tussentandse ruimte gebracht en vervolgens worden tien zagende bewegingen gemaakt. Indien de ruimte groter is en het borsteltje niet beide tanden gelijktijdig raakt, dienen de tandvlakken apart gereinigd te worden. Bij het poetsen best de volledige lengte van het borsteltje gebruiken. Na gebruik kan het borsteltje worden uitgespoeld en opnieuw worden gebruikt. Wanneer de borstelhaartjes beginnen te slijten moet het borsteltje wel vervangen worden.

Orale implantaten

Wanneer een parodontoloog raadplegen?

Hoewel parodontitis dramatische gevolgen kan hebben, zijn de symptomen niet steeds even duidelijk. Zo gaat parodontitis zelden gepaard met pijn.

Bij (één van) de volgende symptomen is het echter aangewezen uw tandarts of parodontoloog te raadplegen:

  • loskomende tanden of tanden die geleidelijk aan lijken uit te waaieren
  • rood, gezwollen of gevoelig tandvlees
  • tandvlees dat gemakkelijk bloedt tijdens het poetsen of bij het gebruiken van interdentale floss
  • terugtrekkend tandvlees
  • afvloei van etter tussen tandvlees en tand
  • slechte ademgeur

Opgelet! Rokers zijn duidelijk vatbaarder voor parodontitis dan niet-rokers, terwijl de symptomen bij hen vaak nog minder duidelijk zijn. Zo zullen rokers zelden last hebben van bloedend tandvlees. Ook diabetes (suikerziekte) of andere (genetische) aandoeningen verhogen de vatbaarheid voor parodontale problematiek. Er is vaak ook een familiale aanleg voor parodontitis.

Bij vermoeden van parodontale problemen, is het raadzaam de tandarts (of parodontoloog) te vragen een kort onderzoek uit te voeren (de zogenaamde “DPSI index”). Op deze manier kan snel bepaald worden of er nood is aan verder gespecialiseerd onderzoek.

Wat kan u verwachten bij een eerste parodontale raadpleging

Tijdens de eerste raadpleging worden onderzoeken uitgevoerd om een diagnose te kunnen stellen en een behandelingsplan op te maken.

Daarom wordt in eerste instantie navraag gedaan naar de medische en tandheelkundige voorgeschiedenis. Aangezien bepaalde medicatie of algemene aandoeningen van invloed kunnen zijn op het parodontium, is het van belang hier melding van te maken en ook elke wijziging nadien aan de parodontoloog door te geven.

Verder wordt een specifiek parodontaal onderzoek uitgevoerd, waarbij verschillende kenmerken van ontsteking worden opgespoord en genoteerd. Zo wordt onder andere nagekeken of het tandvlees snel bloedt bij aanraken, of het tandvlees ergens losgelaten heeft van de tanden (de zogenaamde “pockets”) en of er eventueel al tanden los staan. Ook wordt nota gemaakt van de toestand van de mondhygiëne.

Aanvullende informatie wordt verkregen aan de hand van een röntgenonderzoek. Op deze manier kan immers worden nagegaan of er botverlies is, en zo ja, op welke manier dit botverlies zich manifesteert. Nadat alle gegevens verzameld zijn, wordt een behandelingsplan opgesteld.

De toestand van het parodontium en het behandelingsplan worden vervolgens met de patiënt overlegd en er wordt een verslag gemaakt voor de behandelende algemene tandarts en / of (huis)arts.


Van het bestuur van de BVP-SBP

Een parodontoloog is een tandarts die zich heeft gespecialiseerd in de preventie, diagnose en behandeling van parodontale aandoeningen. Hij is ook opgeleid om orale implantaten te plaatsen. De opleiding parodontologie duurt drie jaar en volgt na de opleiding tandheelkunde.


Van het bestuur van de BVP-SBP